ARM Research Blog

Stelios’ research blog

Posts Tagged ‘Public Archaeology

Notes from the field 02 / Η γουρούνα και τα χρυσά γουρουνάκια της Στελίδας Νάξου

leave a comment »

Η Στελίδα από το Αγερσανί (Νότος)

Η Στελίδα από το Αγερσανί (Νότος)

Σε μια ράθυμη ακόμα Νάξο από πλευράς τουριστικής κίνησης, μια ομάδα τριών ερευνητών σκαλίζει το τοπικό αρχείο και το ζωντανό δυναμικό του νησιού σχετικά με ένα περίεργο θέμα: Την αρχαιολογική έρευνα που έχει μόλις ξεκινήσει στην περιοχή της Στελίδας, μιας ακανόνιστης προεξοχής του νησιού, στα Νοτιοδυτικά της Χώρας.

Χάρτης της Στελίδας και μια πρώτη καταγραφή τοπωνυμίων

Χάρτης της Στελίδας και μια πρώτη καταγραφή τοπωνυμίων (maps.google.com)

Στη Στελίδα, Έλληνες αρχαιολόγοι από την Εφορεία Κυκλάδων, Καναδοί από το πανεπιστήμιο McMaster και συνεργάτες ακολουθούν τα ίχνη παλιότερων ερευνών και παρατηρήσεων, επιχειρώντας κάτι εξαιρετικά ενδιαφέρον: Να σπρώξουν την ιστορία του νησιού περίπου 250.000 χρόνια πίσω από ότι είναι σήμερα. Να εντοπίσουν δηλαδή στρωματογραφικές αποδείξεις για τα Παλαιολιθικά και τα Μεσολιθικά κατάλοιπα που έχουν βρεθεί σε έρευνες επιφανείας, στήνοντας μια ιστορία πολύ πρωιμότερη από αυτήν του σπηλαίου του Ζα και του Κοκκινόβραχου στη Γρόττα (c. 5000 π.Χ.), που ως τώρα θεωρούνταν οι πρωιμότερες αρχαιολογικές θέσεις στο νησί. Η έρευνα δεν είναι άλλη από εκείνη που έχει κυκλοφορήσει εκτενώς στο διαδίκτυο στα τέλη Μαΐου, όταν εγκρίθηκε από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο[1].

Ακολουθώντας το momentum και δρώντας εθνογραφικά, οι τρεις ερευνητές προσπαθήσαμε να καταγράψουμε την περιρρέουσα ατμόσφαιρα και να βολιδοσκοπήσουμε ιδέες, ρητορικές και συνδέσεις με το παρόν και το πρόσφατο παρελθόν. Άλλωστε, τι πιο σύγχρονο από το παρελθόν!

Στελίδα

Η Στελίδα από Ανατολικά

Ήδη η πρώτη εσοδεία απόψεων πριν ξεκινήσουμε την έρευνα πεδίου, κυρίως διαδικτυακή αλλά και από Νάξιους της Αθήνας, ήταν ένα πολύ ενδιαφέρον δείγμα από απορία, περηφάνια, «ε και;», «τώρα μάλιστα!» αλλά και εθνικόφρονη γυμναστική στη σκιά μιας πάντα παρούσας Αμφίπολης.

Ο χρόνος μας στο νησί ήταν περιορισμένος, οπότε για την άμεση, τακτική αλλά και στρατηγική καταγραφή του απόηχου της ανακοίνωσης και της ανασκαφής επιλέχτηκαν τα εργαλεία των ημιδομημένων, πρόσωπο με πρόσωπο συνεντεύξεων-συζητήσεων, πάνω σε συγκεκριμένο πυρήνα ερωτήσεων και η παρατήρηση συμμετεχόντων, δηλαδή η συμμετοχή/συνοδεία σε δράσεις και διαδικασίες των πληροφορητών.

Και ενώ τα ευρήματά μας σωρεύονταν και φαινόταν να οδηγούν κάπου, έκτακτο ανακοινωθέν: τις πρώτες πρωινές ώρες του Σαββάτου 27/06 ο πρωθυπουργός της Ελλάδας, επικαλούμενος το Α.44 του Συντάγματος, ανακοινώνει τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος για την αποδοχή ή όχι του Σχεδίου Συμφωνίας που είχε κατατεθεί από τους Θεσμούς/Τρόικα.

Read the rest of this entry »

Advertisements

Πώς να διαφημιστείτε μέσω του τοπικού σάς μνημείου!

leave a comment »

Το θέμα της προστασίας των μνημείων μέσω της εκμετάλλευσης της εικόνας τους σε μια καταναλωτική και καπιταλιστική οικονομία, είναι κάτι που επανέρχεται συχνά στην Ευρώπη. Και πώς άλλωστε όχι, αφού στην εποχή που βαδίζουμε, ο πολιτισμός είναι μια πολυτέλεια και ταυτίζεται με τον τουρισμό, ενώ εικόνες καταναλώνουμε στο μεγαλύτερο ποσοστό της ημέρας μας.

Read the rest of this entry »

Τα Χανιά από μια άλλη οπτική

leave a comment »

Κατά την πρόσφατη επίσκεψη του Υπουργού πολιτισμού και τουρισμού στην Κρήτη, διάβασα στα μέσα:

“Παράλληλα ο κ. Γερουλάνος επισκέφτηκε το Αρχαιολογικό Μουσείο Χανίων και τις αρχαιότητες στην πλατεία Αγίας Αικατερίνης, τονίζοντας χαρακτηριστικά ότι:

“Όπου και αν έχω ταξιδέψει, σε όλον τον κόσμο με ρωτούν για τις νέες ανασκαφές και τις γενικότερες εξελίξεις στον τομέα του πολιτισμού στη χώρα μας. Είναι σαφές ότι ο τουρισμός αλλά και γενικότερα η ανάπτυξη μιας περιοχής, είναι συνδεδεμένοι με τον πολιτισμό της. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η σουηδική ανασκαφή στην πλατεία Αγίας Αικατερίνης, η οποία έχει αναδειχθεί με τον σωστό τρόπο αλλά και έχει εκτιμηθεί όπως της αξίζει από την τοπική κοινωνία”.

Δεν ξέρω, από που πηγάζει αυτή η αισιοδοξία για την πόλη της Κρήτης και τα μνημεία της, εκτός βέβαια αν επισκέφθηκε άλλα Χανιά ο Υπουργός. Τα πρόσφατα γεγονότα με την πυρπόληση της Εβραϊκής Συναγωγής και τις επιθέσεις μελών ακροδεξιών οργανώσεων τουλάχιστον, δεν δικαιολογούν ούτε απόψεις περί συστηματικής προστασίας των αρχαιοτήτων, ούτε την ‘εκτίμησή’ τους από τις τοπικές κοινωνίες, όρος που άλλωστε τώρα τελευταία έχει αρχίσει να χρησιμοποιείται πολύ εύκολα σε εκδηλώσεις, διαλέξεις και δηλώσεις-ευχολόγια . Οι Σουηδοί μπορεί να έχουν στήσει μια επιμελημένη έρευνα στην περιοχή αλλά το να εξετάζει κανείς μόνο την έρευνα μιας ξένης αρχαιολογικής σχολής και να τη δηλώνει ως “χαρακτηριστικό παράδειγμα” για όλη την Ελλάδα, υποδηλώνει πολλά για την (συγκαλυπτική;) πολιτική του Υπουργείου. Για να μην ασχοληθούμε με πιθανά θέματα άγνοιας, τα οποία άλλωστε παρουσιάζονται και σχολιάζονται και από φιλοκυβερνητικές εφημερίδες.

Για την πολυλλεκτικότητα και το μνημειακό παλίμψηστο των Χανίων ετοιμάζω κάτι σύντομα σε σχέση με τα καλέσματα της διαπολιτισμικότητας.

Σάς δείχνω προς το παρόν την άλλη εικόνα, που είδα γυρνώντας στα στενά της πόλης, λίγες ημέρες μετά τον εμπρησμό της Συναγωγής.



Read the rest of this entry »